Đề xuất mở rộng trường hợp chỉ định thầu

Tuy nhiên, Bộ Tài chính nhận thấy mặc dù hệ thống pháp luật hiện nay đã tạo cơ chế thông thoáng, linh hoạt hơn, nhưng trên thực tế nhiều chủ đầu tư vẫn có tâm lý e ngại, sợ trách nhiệm, nhất là trong việc xác định giá gói thầu.

Một bộ phận cán bộ cấp xã còn lúng túng trong triển khai hoạt động đấu thầu sau khi chính quyền địa phương 2 cấp đi vào hoạt động. Công tác giám sát hoạt động đấu thầu tại một số nơi chưa kịp thời, chưa phát huy đầy đủ hiệu quả phòng ngừa, cảnh báo và chấn chỉnh vi phạm.

Tại cuộc họp, các ý kiến cho rằng vướng mắc hiện nay chủ yếu ở khâu tổ chức thực hiện pháp luật đấu thầu, nhất là trong các văn bản hướng dẫn dưới luật như nghị định, thông tư.

Các đại biểu cho rằng cần xác định Luật Đấu thầu là luật khung, luật chung, tập trung quy định các nguyên tắc, hình thức, phương thức lựa chọn nhà thầu, trình tự, thủ tục, thẩm quyền, trách nhiệm của các chủ thể và công tác quản lý nhà nước về đấu thầu. Các nội dung chuyên môn, kỹ thuật của từng lĩnh vực nên được điều chỉnh theo pháp luật chuyên ngành tương ứng, đồng thời xây dựng quy trình liên thông giữa các luật, tránh chồng chéo.  

Về chỉ định thầu, các đại biểu thống nhất định hướng tiếp tục mở rộng các trường hợp áp dụng, nhất là đối với các trường hợp đặc biệt, nhằm đẩy nhanh tiến độ, rút ngắn thời gian lựa chọn nhà đầu tư và tăng cường kiểm tra, giám sát.

Các nhóm đề xuất mở rộng gồm: gói thầu thuộc dự án đầu tư công trọng điểm, cấp bách; gói thầu thuộc hạ tầng khu công nghiệp, khu kinh tế, logistics; gói thầu phục vụ chỉnh trang, cải tạo chung cư cũ, khu đô thị; gói thầu chuyển đổi số, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI), khoa học công nghệ; gói thầu cần triển khai ngay theo chỉ đạo của cấp có thẩm quyền. 

Ngoài ra, các đại biểu kiến nghị tiếp tục đẩy mạnh đấu thầu số, sử dụng hồ sơ trên mạng theo hướng doanh nghiệp chỉ phải nộp hồ sơ một lần; khai thác cơ sở dữ liệu về hồ sơ dự thầu, năng lực, kinh nghiệm của nhà thầu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia để rút ngắn thời gian lựa chọn nhà thầu; khai thác cơ sở dữ liệu về giá để hỗ trợ xác định giá gói thầu sát với thị trường.

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng cho biết tháng 4/2026, Thủ tướng Chính phủ đã giao Bộ Tài chính phối hợp nghiên cứu, xây dựng dự án Luật hợp nhất Luật Đầu tư công và Luật Ngân sách nhà nước, sửa đổi Luật Đấu thầu để trình Quốc hội, tiếp tục rà soát vướng mắc liên quan đến đầu tư công, nhất là quy định về đấu thầu, xây dựng...  

Theo Phó Thủ tướng, định hướng xây dựng pháp luật hiện nay là chuyển từ việc quy định chi tiết, cụ thể trong luật sang xây dựng luật khung, luật ống, chỉ quy định những vấn đề mang tính nguyên tắc. Các nội dung cụ thể giao Chính phủ quy định tại các nghị định để tạo thuận lợi trong quá trình tổ chức thực hiện.  

Luật Đấu thầu đã được đưa vào chương trình xây dựng luật năm 2026. Bên cạnh đề xuất sửa đổi quy định đấu thầu ở cấp nghị định, Bộ Tài chính cần báo cáo rõ nội dung nghiên cứu, sửa đổi toàn diện Luật Đấu thầu trình Quốc hội. 

Ngoài ra, về việc sửa đổi Nghị định số 214/2025/NĐ-CP và các nghị định liên quan, Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính nghiên cứu, xác định hạn mức áp dụng chỉ định thầu phù hợp đối với các gói thầu tư vấn, giải phóng mặt bằng theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.