9 trục động lực, 6 vành đai, hành lang phát triển trong quy hoạch mới của Hà Nội

Tại kỳ họp thứ 31 diễn ra ngày 27/1, HĐND TP Hà Nội đã chính thức thông qua Nghị quyết về các nội dung chính của Quy hoạch tổng thể Thủ đô với tầm nhìn 100 năm .

Báo cáo của UBND TP cho biết, TP Hà Nội đề xuất mới xác lập không gian thành phố là một tổng thể đô thị thống nhất, với quy hoạch cấu trúc đô thị theo mô hình Chùm đô thị đa cực - đa trung tâm, Đa tầng – đa lớp, thành phố Văn hiến, bản sắc, sáng tạo, phát triển sáng, xanh, sạch đẹp, thích ứng với biến đổi khí hậu (với 9 cực phát triển, 9 trung tâm lớn, các đô thị vệ tinh và các thị trấn được phân cách bằng hành lang xanh, rừng, vành đai xanh, nêm xanh, sông, hồ, liên kết bằng hệ thống giao thông vành đai, hướng tâm) kết hợp 9 trục động lực, với các vành đai, hành lang kinh tế, thúc đẩy liên kết vùng.

Cụ thể, về các trục động lực phát triển, thành phố xác lập 9 trục không gian, hành lang kinh tế, đô thị bám theo các trục giao thông huyết mạch, gồm:

Trục Nhật Tân - Nội Bài/Bắc Thăng Long –Nội Bài là trục xương sống hình thành đô thị phía bắc cửa ngõ đối ngoại, biểu tượng cho hiện đại và hội nhập của Thủ đô; phát triển mô hình đô thị sân bay gắn liền với Cảng hàng không quốc tế Nội Bài.

Trục Hồ Tây – Cổ Loa – Sân bay Gia Bình là trục không gian kết nối trung tâm đến vùng kinh tế mới phía đông bắc và Sân bay Gia Bình (Bắc Ninh); hình thành các trung tâm phát triển mới khu đô thị sáng tạo, tài chính – công nghệ cao; thúc đẩy phát triển các khu đô thị hiện đại, dịch vụ chất lượng cao; kết nối Bắc Ninh, trục kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh; Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng,…

Trục Quốc lộ 5/Cao tốc Hà Nội - Hải Phòng là trục kết nối Hà Nội với cửa ngõ ra biển (cảng biển quốc tế); trục đô thị dịch vụ, thương mại và logistics thông minh.

Trục Quốc lộ 1A/Cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ là hành lang kinh tế chủ đạo kết nối Hà Nội với mạng lưới kinh tế quốc gia phía nam và vùng duyên hải; tập trung phát triển mạnh về công nghiệp hỗ trợ, dịch vụ logistics và vận tải đa phương thức.

Trục Quốc lộ 21B/Quốc lộ 21C là "Hành lang kép", vừa là trục hỗ trợ giảm tải cho Quốc lộ 1A (trục công nghiệp - logistics), là trục không gian xanh - văn hóa đặc thù, trục kết nối di sản Mỹ Đình – Ba Sao – Hương Tích – Bái Đính.

Trục Quốc lộ 6/Tuyến đường Hà Đông – Xuân Mai phát triển chuỗi đô thị sinh thái kết nối đô thị trung tâm với đô thị vệ tinh Xuân Mai và cửa ngõ vùng tây bắc.

Trục Đại lộ Thăng Long/Hồ Tây – Ba Vì đóng vai trò kết nối đô thị trung tâm với cực tăng trưởng phía tây (Đô thị Hòa Lạc), vườn quốc gia Bà Vì; vừa là trục động lực kinh tế tri thức (khoa học, công nghệ, giáo dục), vừa là trục không gian văn hóa - cảnh quan đặc sắc kết nối văn hóa Thăng Long - xứ Đoài.

Trục Quốc lộ 32/Tuyến đường Tây Thăng Long là trục hướng tâm quan trọng kết nối đô thị trung tâm với Đô thị vệ tinh Sơn Tây và vùng thượng lưu sông Hồng – Phú Thọ; phát triển theo mô hình đô thị dịch vụ du lịch, văn hóa lịch sử.

Trục Đại lộ cảnh quan Sông Hồng là trục không gian xanh trung tâm gắn với văn hóa sáng tạo dọc sông Hồng, là trục phát triển kinh tế - xã hội và biểu trưng cho Hà Nội “Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo”, biểu tượng mới của Thủ đô văn minh, hiện đại.

Thành phố cũng xác định 6 vành đai, hành lang phát triển, gồm: (1) Vành đai (VĐ) 1, VĐ2, VĐ2.5 thuộc đô thị trung tâm và nội đô lịch sử, tập trung bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa, lịch sử: Khu phố cổ, khu phố cũ, hồ Gươm, hồ Tây, thành Cổ Loa, di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám, 36 phố phường; cải tạo tái thiết các khu chung cư cũ và các ô phố xuống cấp; khôi phục cấu trúc phố Pháp;

(2) Vành đai phát triển đô thị theo đường VĐ3, VĐ3.5, trong đó, Vành đai 3 tập trung tái cấu trúc đô thị, phát triển theo mô hình nén và TOD tại các nút giao thông lớn; khai thác tối đa không gian ngầm (bãi đỗ xe, thương mại) và nâng cao chất lượng không gian công cộng để giảm tải áp lực cho khu vực nội đô lịch sử. Đây là ranh giới kiểm soát hạn chế phương tiện cá nhân vào nội đô. Vành đai 3.5 hình thành chuỗi đô thị mới hiện đại và đồng bộ; phát triển các trung tâm dịch vụ, thương mại, y tế, giáo dục cấp vùng để hút dân cư ra khỏi Vành đai 3; đóng vai trò là vùng đệm chuyển tiếp hài hòa giữa khu vực đô thị mật độ cao và các vành đai xanh sinh thái.

(3) Vành đai phát triển đô thị theo đường VĐ4 là Vành đai kinh tế - đô thị động lực và là xương sống của sự phát triển mới. Đây là tuyến đường vành đai Vùng Thủ đô, kết nối trực tiếp Hà Nội với Hưng Yên, Bắc Ninh; phát triển các cụm đô thị - logistics hiện đại bám dọc tuyến đường, khai thác lợi thế kết nối vùng.

(4) Vành đai phát triển đô thị theo đường VĐ4.5, Quốc lộ (QL) 21a, VĐ5, cao tốc Tây Bắc là không gian phát triển kết nối chuỗi các đô thị vệ tinh của Hà Nội (Sơn Tây, Hòa Lạc – Xuân Mai – Vân Đình – Đại Nghĩa – Phú Xuyên) với các đô thị Việt Trì, Vĩnh Yên của Phú Thọ với Thái nguyên; kết nối với đô thị Phủ Lý, Đồng Văn của Ninh Bình; với Hưng Yên qua sông Hồng và Hải Phòng; là vành đai quan trọng liên kết Vùng Thủ đô (giữa Hà Nội với 6 tỉnh: Phú Thọ, Thái Nguyên, Bắc Ninh, Hải Phòng, Hưng Yên, Ninh Bình) với Thủ đô Hà Nội là trung tâm liên kết vùng, trung tâm, động lực thúc đẩy phát triển vùng đồng bằng Sông Hồng, vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ và cả nước;

(5) Hành lang kinh tế Bắc – Nam là không gian phát triển đô thị liên kết Đô thị trung tâm với không gian phát triển đô thị phía bắc (Trục Thăng Long - Nội Bài; Nhật Tân – Nội Bài) kết nối với chuỗi các đô thị Vĩnh Yên, Sông Công, Thái nguyên đi Lào Cai, Tuyên Quang, Cao Bằng (Vùng trung du và miền núi phía Bắc) tới cửa khẩu biên giới.

Không gian phát triển đô thị phía phía nam (trục QL1a, QL1b, trục đường phía nam Hà Nội, đường sắt quốc gia, cao tốc Bắc – Nam, sân bay phía nam vùng Thủ đô) đô thị Thường Tín, Olympic, Phú Xuyên kết nối với chuỗi các đô thị phía nam Phủ Lý, Đồng Văn, Ninh Bình, Thanh Hóa và các tỉnh phía Nam.

Đồng bộ kết nối VĐ3.5, VĐ4, VĐ4.5, VĐ5 qua sông Hồng với chuỗi đô thị Văn Giang – Phố Hiến - Hưng Yên theo trục đường kết nối di sản văn hóa du lịch và phát triển kinh tế dọc sông Hồng, Đường tỉnh 378 thuộc tỉnh Hưng Yên; kiến tạo không gian phát triển mới tiếp nối với Trục Đại lộ cảnh quan Sông Hồng đến hết phạm vi phía nam Thành phố, tạo dư địa phát triển mạnh, hiện đại, đồng bộ.

(6) Hành lang Đông Tây là không gian phát triển đô thị liên kết đô thị trung tâm với phía đông (Trục Hồ Tây – Cổ Loa – Sân bay Gia Bình; Trục Quốc lộ 5 - Hà Nội - Hải Phòng – Quảng Ninh); liên kết với phía tây Thành phố (Trục Đại lộ Thăng Long, Hồ Tây – Ba Vì kết nối đô thị Hòa Lạc) đi các tỉnh phía tây (Phú Thọ, Sơn La, Thanh Hóa,…) và các tỉnh thuộc Vùng trung du và miền núi phía Bắc.