Dự án sân bay Long Thành: Tư nhân đầu tư, liệu có rẻ hơn?

Đẩy mạnh xã hội hóa đầu tư hạ tầng sân bay, theo mô hình hợp tác công - tư, thay vì chỉ giao cho ACV thực hiện là điều cần tính tới khi thực hiện dự án sân bay Long Thành.
avatar_1574061715576

(Đồ họa: Đông Xuân)

Bộ GTVT ủng hộ giao cho ACV đầu tư sân bay Long Thành vì nhiều lí do, như một sân bay trọng điểm về an ninh quốc gia cần giao cho doanh nghiệp có vốn đầu tư nhà nước thực hiện, hay mô hình một cảng hàng không - một nhà khai thác... ACV cũng khẳng định đủ khả năng và tiềm lực tài chính để thực hiện sân bay Long Thành.

Trên thực tế, với số vốn đầu tư lớn, Long Thành là “miếng bánh ngon” mà cả ACV và các nhà đầu tư tư nhân đều đang khao khát. Vấn đề đặt ra với một dự án trọng điểm quy mô lớn như Long Thành là tại sao Bộ GTVT lại đặt đầu bài chỉ định thầu mà không tính tới đấu thầu trong nước, bởi nhiều nhà đầu tư lớn đủ tiềm lực kinh tế để thực hiện dự án.

Theo TS Vũ Đình Ánh, nguyên Viện phó Viện Nghiên cứu thị trường giá cả, vấn đề then chốt của Long Thành là không được chỉ định thầu, giao dự án cho ACV đầu tư mà phải đấu thầu. “Khi chúng ta đặt đầu bài không chuẩn ngay từ đầu thì việc tranh cãi suất đầu tư đắt hay rẻ đều không chuẩn xác. ACV và tư vấn do ACV thuê nói đắt là đắt, nói rẻ là rẻ, không đủ cơ sở để thẩm định”, TS Ánh nói.

Ông Ánh phân tích, về nguyên tắc một dự án trọng điểm kéo dài nhiều năm và có quy mô tầm cỡ như Long Thành, bắt buộc phải đấu thầu chứ không thể chỉ định thầu. Dự án cao tốc Bắc - Nam có quy mô nhỏ hơn nhiều Long Thành cũng vẫn tính tới chuyện đấu thầu trong nước, thì không lí gì Long Thành lại không tiến hành đấu thầu. Đây là cơ sở so sánh về giá hiệu quả nhất, mà nếu ACV đầy đủ kinh nghiệm và tiềm lực tài chính, không lí gì không thể tham gia đấu thầu, cạnh tranh sòng phẳng.

Trước đó, trong kết luận thanh tra với ACV năm 2018 (thanh tra giai đoạn từ tháng 3.2012 đến tháng 12/2016), Bộ GTVT cũng đã chỉ ra nhiều bất cập trong công tác quản lí đầu tư xây dựng của ACV, đặc biệt doanh nghiệp này cũng để xảy ra nhiều tồn tại khi khảo sát, lập, thẩm định và phê duyệt dự án.

Cụ thể, chất lượng công tác khảo sát, thẩm định phê duyệt một số dự án còn hạn chế, nên trong quá trình thực hiện phải điều chỉnh, thay đổi so với hồ sơ thiết kế cơ sở, bổ sung một số hạng mục dự án, điều chỉnh tổng mức đầu tư, điều chỉnh thời gian thực hiện...; như dự án mở rộng nhà ga quốc tế T2 - Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất. Chưa kể, tuy thiết kế cơ sở tính toán trên cơ sở quy hoạch được duyệt, nhưng chưa dự báo đầy đủ lưu lượng khách.

Theo một chuyên gia trong lĩnh vực hàng không, đây là các vấn đề cần lưu ý, đặc biệt trong trường hợp dự án sân bay Long Thành được giao cho ACV thực hiện. Lí do đây là dự án có quy mô lớn hơn rất nhiều lần các dự án ACV từng thực hiện trước đây, thời gian thực hiện 3 giai đoạn dự án lại kéo dài hơn 10 năm.

Nếu không tính chặt chẽ, quy mô đầu tư Long Thành có nguy cơ “phình to” hơn con số 16 tỉ USD hiện nay rất nhiều. Vì thế, đẩy mạnh xã hội hóa đầu tư hạ tầng sân bay, theo mô hình hợp tác công - tư, thay vì chỉ giao cho ACV thực hiện là điều cần tính tới khi thực hiện dự án sân bay Long Thành.

Nếu đấu thầu công khai, nếu ACV đưa ra được mức giá thấp hơn, hiệu quả hơn thì việc ACV thực hiện dự án sân bay Long Thành sẽ không còn ý kiến tranh cãi nào như hiện nay. Mặt khác, khi làm bài thầu, mọi chi phí nhà đầu tư, có thể là ACV, có thể là doanh nghiệp tư nhân khác, sẽ phải tiết giảm ở mức tối đa nhất, chứ không tính khái toán "rộng rãi" như hiện nay.

TS Vũ Đình Ánh


Bảng xếp hạng Dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường chứng khoán Việt Nam

VietnamBiz chính thức khởi động Best Retail Brokers 2026 - bảng xếp hạng thường niên nhằm ghi nhận và đánh giá chất lượng dịch vụ dành cho nhà đầu tư cá nhân tại các công ty chứng khoán Việt Nam.

Với hệ thống tiêu chí đánh giá đa chiều, Best Retail Brokers 2026 hướng tới cung cấp một góc nhìn toàn diện về chất lượng dịch vụ bán lẻ, đồng thời ghi nhận những công ty chứng khoán đang tạo ra trải nghiệm tốt nhất cho nhà đầu tư.

Tìm hiểu Best Retail Brokers 2026: https://vietnamrankings.vn

Ban Tổ chức rất mong nhận được tiếng nói của các nhà đầu tư qua khảo sát "Đánh giá chất lượng dịch vụ công ty chứng khoán của bạn".

Tham gia ngay để có cơ hội nhận được vé mời tham dự Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 diễn ra vào ngày 12/11/2026!

chọn
Hiện trạng khu dân cư ở ngã tư Khuất Duy Tiến - Nguyễn Trãi có thể di dời theo quy hoạch
Trước quy hoạch tầm nhìn 100 năm, một khu dân cư nằm ở ngã tư Khuất Duy Tiến - Nguyễn Trãi, đoạn quanh di tích Gò Đống Thây đã nằm trong quy hoạch và có thể sẽ phải di dời.