Những trường hợp có thể không được bồi thường về đất khi Nhà nước thu hồi đất

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang lấy ý kiến góp ý dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) đến hết ngày 10/8/2026. Trong đó đề cập tới 9 trường hợp không được bồi thường về đất khi Nhà nước thu hồi đất.

Thứ nhất là đất được Nhà nước giao không thu tiền sử dụng đất, trừ trường hợp đất nông nghiệp của hộ gia đình, cá nhân được bồi thường về đất. 

Thứ hai là đất được Nhà nước giao cho tổ chức thuộc trường hợp có thu tiền sử dụng đất nhưng được miễn tiền sử dụng đất.

Thứ ba là đất được Nhà nước cho thuê trả tiền thuê đất hằng năm; đất thuê trả tiền thuê đất một lần cho cả thời gian thuê nhưng được miễn tiền thuê đất, trừ trường hợp hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất phi nông nghiệp không phải là đất ở được Nhà nước bồi thường về đất.

Thứ tư là đất thuộc quỹ đất nông nghiệp sử dụng vào mục đích công ích do UBND cấp xã cho thuê. Thứ năm là đất nhận khoán để sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, nuôi trồng thủy sản, làm muối. 

Thứ sáu là diện tích đất nông nghiệp được giao vượt hạn mức giao đất. Thứ bảy là đất do cơ quan, tổ chức của Nhà nước quản lý. 

Thứ tám là đất thu hồi do vi phạm pháp luật về đất đai; do chấm dứt việc sử dụng đất theo pháp luật; do người sử dụng đất giảm hoặc không còn nhu cầu sử dụng đất và tự nguyện trả lại đất theo quy định của Luật này. 

Cuối cùng là các trường hợp khác do Chính phủ quy định. 

Hiện nay, Luật Đất đai 2024 đang quy định 4 nhóm trường hợp không được bồi thường về đất khi Nhà nước thu hồi đất. Gồm các trường hợp không được bồi thường về đất nhưng được bồi thường chi phí đầu tư vào đất còn lại khi Nhà nước thu hồi đất; đất do cơ quan, tổ chức của Nhà nước quản lý.

Các trường hợp thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai, do chấm dứt việc sử dụng đất theo pháp luật, người sử dụng đất giảm hoặc không còn nhu cầu sử dụng đất và có đơn tự nguyện trả lại đất.  

Ngoài ra còn trường hợp không đủ điều kiện cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất theo quy định (trừ trường hợp đất nông nghiệp đã sử dụng trước ngày 1/7/2004 mà người sử dụng đất là hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp nhưng không đủ điều kiện để được cấp sổ thì việc bồi thường thực hiện theo quy định của Chính phủ).