Giải mã loại thuốc khiến hơn 10.000 em bé mang dị tật

Thalidomide từ năm 1954 từng được nhiều bà bầu tin dùng để rồi sinh ra hơn 10.000 em bé bị dị tật tay, chân. Vụ việc này bị đánh giá là một trong những bê bối y khoa trầm trọng nhất lịch sử loài người.

Suốt thời gian dài, các nhà khoa học không biết vì sao Thalidomide làm hại thai nhi đến vậy. Gần đây, các nhà khoa học từ Viện Ung thư Dana-Farber (Mỹ) mới phát hiện nó phá vỡ một loạt protein như SALL4 liên quan đến việc giải mã gen. Thiếu các protein này, mô không thể phát triển hoàn thiện thành nội tạng và các chi của thai nhi

"Có sự tương đồng giữa các khuyết tật bẩm sinh do Thalidomide và những người mang gen SALL4 đột biến", Science Alert dẫn lời nhà dược học Eric Fischer tham gia công trình nghiên cứu mới. "Các bằng chứng chỉ ra sự gián đoạn SALL4 chính là gốc rễ dẫn đến sự tàn phá thai nhi của Thalidomide".

Butch Lumpkins, một nạn nhân của Thalidomide. Ảnh: DM.

Năm 1954, Thalidomide lần đầu tiên được tổng hợp bởi Công ty dược phẩm Chemie Grünenthal (Đức). Thử nghiệm trên động vật chứng tỏ thuốc không độc hại. Hai năm sau đó, giới khoa học xác nhận Thalidomide an toàn cho người.

Dần dần, Thalidomide được thai phụ khắp thế giới sử dụng để giảm ốm nghén.

Cuối thập niên 50, các bác sĩ Đức bắt đầu nhận thấy sự gia tăng đột biến về số ca dị tật bẩm sinh. Năm 1960, bác sĩ nhi Widukind Lenz chính thức công bố mối liên hệ giữa dị tật trẻ sơ sinh và Thalidomide. Ngay lập tức, công ty Grünenthal thu hồi toàn bộ sản phẩm khỏi thị trường nội địa.

Bé Georgina Harrison bị dị tật tương tự người bố do bà nội em dùng Thalidomide. Ảnh: REX.

Tại các nước khác, động thái can thiệp diễn ra chậm hơn. Năm 1962, mọi dược phẩm chứa Thalidomide hoàn toàn biến mất trên thị trường. Tuy vậy Thalidomide đã ảnh hưởng tới hơn 120.000 đứa trẻ. Hầu hết các bé chết trước khi chào đời, khoảng 10.000 em sinh ra với tay, chân ngắn dị thường và các đốt, ngón không rõ ràng, thậm chí dính lại với nhau.

Trải qua hàng chục năm, không ai hiểu tại sao Thalidomide gây hậu quả nghiêm trọng đến vậy. Đến những năm 80, thuốc tái xuất dưới dạng dược phẩm điều trị ung thư nhờ khả năng ngăn cản sự phát triển mạch máu trong khối u.

Thalidomide từng được các bà bầu sử dụng để giảm ốm nghén. Ảnh: SSPL.

Từ công trình nghiên cứu của Viện Ung thư Dana-Farber, các nhà khoa học không chỉ tìm ra nguyên nhân Thalidomide làm hại thai nhi mà còn kỳ vọng thay đổi tương lai ngành dược.

Trên thực tế, Thalidomide vẫn mang tiềm năng lớn và có khả năng cứu người. "Chúng ta giờ đây đã biết thuốc này tác động đến một số protein cụ thể", Fischer nói. "Kết quả này sẽ giúp các nhà sản xuất điều chế loại thuốc chữa trị hiệu quả mà không gây dị tật".

3 bài thuốc chữa ốm nghén Ốm nghén rất thường gặp trong giai đoạn đầu mang thai, khiến các mẹ bầu rất khổ sở.

Ánh nắng mặt trời là 'thuốc' chống trầm cảm tự nhiên? Ánh nắng mặt trời giúp con người thực sự thoải mái cũng như có nhiều cơ hội để giao lưu với cuộc sống bên ngoài. ...

80 tuổi uống thuốc kích dục để 'yêu' vợ trẻ có nguy hiểm? Tôi 80 tuổi có vợ 37 tuổi, ba tháng nay không quan hệ tình dục được nữa. Xin hỏi có cách nào can thiệp không?

Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)

Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội

Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.

Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.

Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027.

Bạn cũng sẽ có cơ hội nhận vé mời đặc biệt của BTC khi tham gia khảo sát về triển vọng kinh tế, thị trường tài chính và chiến lược phân bổ tài sản trong năm 2027.

Mua vé theo nhóm
giảm đến 30% Dự báo của bạn về
triển vọng kinh tế 2027
(Để có cơ hội nhận vé miễn phí)